Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on reddit
Share on telegram
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on reddit
Share on telegram
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on reddit
Share on telegram

ความจริงแท้ของสิ่งที่เรียกว่า” ชีวิต “

phu (1)

ความจริงแท้ของสิ่งที่เรียกว่า” ชีวิต “


เหตุไฉน? ชีวิตจึงเป็นทุกข์

“ชีวิตประกอบด้วยขันธ์ ๕ เท่านั้น
ไม่มีสิ่งใดอื่นอีก นอกเหนือจากขันธ์ ๕
ไม่ว่าจะแฝงอยู่ในขันธ์ ๕
หรือ อยู่ต่างหากจากขันธ์ ๕
ที่จะมาเป็นเจ้าของ หรือควบคุมขันธ์ ๕ ให้ชีวิตดำเนินไป

ดังนั้น ในการพิจารณาเรื่องชีวิต
เมื่อยกเอาขันธ์ ๕ ขึ้นเป็นตัวตั้งแล้ว
ก็เป็นอันครบถ้วนเพียงพอ

ขันธ์ ๕ เป็นกระบวนการที่ดำเนินไปตามกฎแห่ง “ปฏิจจสมุปบาท” คือ มีอยู่ในรูปกระแสแห่งปัจจัยต่างๆ ที่สัมพันธ์เนื่องอาศัยสืบต่อกัน

ไม่มีส่วนใดในกระแสคงที่อยู่ได้ มีแต่การเกิดขึ้นแล้วสลายตัวไป พร้อมกับที่เป็นปัจจัยให้มีการเกิดขึ้นแล้วสลายตัวต่อๆ ไปอีก

ส่วนต่างๆ สัมพันธ์กัน เนื่องอาศัยกัน เป็นปัจจัยแก่กัน จึงทำให้กระแสหรือกระบวนการนี้ดำเนินไปอย่างมีเหตุผลสัมพันธ์ และคุมเป็นรูปร่างต่อเนื่องกัน

ในภาวะเช่นนี้ ขันธ์ ๕ หรือ ชีวิตจึงเป็นไปตามกฎแห่ง “ไตรลักษณ์” คือ อยู่ในภาวะแห่ง”อนิจจตา” ไม่เที่ยง ไม่คงที่ เกิดดับเสื่อมสลายอยู่ตลอดเวลา

“อนัตตตา” ไม่มีส่วนใดที่มีตัวตนแท้จริง และไม่อาจยึดถือเอาเป็นตัว จะเข้ายึดครองเป็นเจ้าของ บังคับบัญชา ให้เป็นไปตามความปรารถนาของตนจริงจังไม่ได้

“ทุกขตา” ถูกบีบคั้นด้วยการเกิดขึ้นและสลายตัวอยู่ทุกขณะ และพร้อมที่จะก่อให้เกิดความทุกข์ได้เสมอ ในกรณีที่มีการเข้าไปเกี่ยวข้องด้วยความไม่รู้(อวิชชา) และยึดติดถือมั่น

กระบวนการแห่งขันธ์ ๕ หรือชีวิต ซึ่งดำเนินไปพร้อมด้วยการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดทุกขณะ โดยไม่มีส่วนที่เป็นตัวเป็นตนคงที่อยู่นี้ ย่อมเป็นไปตามกระแสแห่ง เหตุ-ปัจจัย ที่สัมพันธ์แก่กันล้วนๆ ตามวิถีทางแห่งธรรมชาติของมัน”

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
( ป. อ. ปยุตฺโต )
ที่มา : จากหนังสือ “พุทธธรรม ฉบับเดิม” หน้า ๙๖
————————————-

ความจริงของสิ่งที่เรียกว่า ” ชีวิต “
กับ หลักธรรมเรื่อง ” อนัตตา “

ชีวิตของบุคคลแต่ละคนพร้อมทั้งโลก ว่าตามจริงแล้วไม่มีอะไรเลย นอกจากกระบวนการแห่งปรากฎการณ์ที่กำลังเปลี่ยนแปลง อันรวมลงได้ใน “ขันธ์ ๕” ทั้งหมดทั้งสิ้น
กระบวนการนี้ได้ดำเนินมาตั้งแต่เวลาที่กำหนดไม่ได้ ก่อนเราเกิดมา และแม้ภายหลังจากที่เราตายไปแล้ว มันจะดำเนินต่อไปชั่วระยะกาลอันหาที่สิ้นสุดมิได้ นานเท่านาน และไกลแสนไกล ตราบเท่าที่ยังมีปัจจัยให้มันอยู่
“ขันธ์ ๕” ไม่ว่าจะถือเอาแยกกันแต่ละอันก็ดี ถือเอารวมเป็นอันเดียวกันก็ดี “ไม่มีทางที่จะเป็นสิ่งที่มีตัวตน” หรือ เป็นตัวบุคคลที่เป็นจริงที่ยั่งยืนได้เลย และนอกไปจากขันธ์ ๕ เหล่านี้ก็เช่นกัน ไม่มีตัวตน อาตมัน หรือ อัตตา สามารถจะพบว่าเป็นเจ้าของของขันธ์ ๕ นั้น
กล่าวอีกนัยหนึ่ง ขันธ์ ๕ ไม่ใช่อัตตา และขันธ์ ๕ นั้นไม่เป็นสมบัติของอัตตา
เมื่อพิจารณาในแง่ที่ว่าเป็นของไม่เที่ยง และความเกิดด้วยอาศัยปัจจัยแห่งสภาวธรรมทั้งหลาย ความเชื่อในเรื่อง”อัตตา”ไม่ว่าจะเป็นแบบใดๆ จะต้องถูกถือว่า”เป็นความหลงผิด”ทั้งสิ้น
เปรียบเสมือนสิ่งที่เรากำหนดเรียกโดยชื่อว่า”รถ” ย่อมไม่มีอยู่ต่างหากจาก เพลา ล้อ คาน และตัวถังรถ เป็นต้น
หรือ เหมือนอย่างคำว่า”บ้าน” เป็นแต่เพียงคำกำหนดเรียกเพื่อความสะดวกสำหรับสัมภาระต่างๆที่นำมาประกอบเข้าด้วยกัน ตามแบบอันใดอันหนึ่ง เพื่อที่จะปิดกั้นไว้ซึ่งที่ว่างส่วนหนึ่ง หามีสิ่งที่เป็นตัวตนนั้นต่างหากในสภาวะความเป็นจริงไม่ ฉันใด ฉันนั้นนั่นแล สิ่งที่เราเรียกว่า “สัตว์” หรือ “ตัวตน” หรือ “บุคคล” หรือโดยชื่อว่า “เรา” ไม่มีอะไร นอกจากการรวมลงแห่งปรากฎการณ์ทางรูปและนาม และหาความมีอยู่อย่างแท้จริงด้วยตัวของมันเองไม่”

พระญาณติโลก
ที่มา : จากหนังสือ The Word of The Buddha ( พระพุทธวจนะ ความจริงอันประเสริฐ )
————————————

มนุษย์เป็นทุกข์เพราะไม่รู้ธรรม
ซึ่งเป็นความจริงของกฎธรรมชาติ

“ปัญหาของมนุษย์นั้น เกิดจากการที่ไม่รู้เท่าทันความจริงของกฎธรรมชาติ แล้วก็วางใจต่อสิ่งทั้งหลายอย่างไม่ถูกต้อง จึงทำให้ถูกกฎธรรมชาติเบียดเบียน บีบคั้น และครอบงำอยู่ตลอดเวลา

ความทุกข์ของมนุษย์รวมแล้ว อยู่ที่การถูกกระทบกระทั่ง บีบคั้น จากการเปลี่ยนแปลง
ความไม่เที่ยงแท้แน่นอน ความตั้งอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้ ไม่คงทนถาวร เป็นไปตามเหตุตามปัจจัย

สิ่งทั้งหลายเปลี่ยนแปลงไป
เราอยากให้เปลี่ยนไปอย่างหนึ่ง มันกลับเปลี่ยนไปเสียอีกอย่างหนึ่ง
เราอยากจะให้มันคงอยู่ แต่มันกลับเกิดแตกดับไป อะไรทำนองนี้
มันก็ฝืนใจเรา บีบคั้นใจเรา เราก็มี “ความทุกข์”

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
( ป. อ. ปยุตฺโต )

ท. ส. ปญฺญาวุฑฺโฒ รวบรวม

Share on facebook
Facebook
Share on pinterest
Pinterest
Share on twitter
Twitter
Share on whatsapp
WhatsApp
เสื้อธรรมะล้างกิเลส
“กิเลสทำให้ใจทุกข์ เเต่ธรรมะทำให้ใจสุข” . เมื่อไม่รู้ว่าอะไรทำให้ทุกข์ ชีวิตจะถึงจุดที่มีความสุขได้อย่างไร
เสื้อธรรมะล้างกิเลส
ชีวิตนี้ไม่ได้จบเเค่ความตาย ก่อนตายได้ไปดีไม่เสียหาย
Close Bitnami banner
Bitnami